Friday, April 2, 2010

Miphun Pakhat Sinak Ah Zeidah A Biapi

Miphun pakhat sinak ah hin zeidah a biapi hnga
By Pu Lian Uk

 


"Miphun pakhat si nak ah hin zeidah a biapi hnga ti hi asi".tiah Pu Khenglawt a ttial mi hi Chinmi nih duh sah tete in  kan lung ahung pem pah leng mang cang I, lawmh a um ngai.


Vuleicung ralpi adih cangka ah hin vulei cung ah mizei ram hmanh nih nanmah miphun asi lo mi nan uk ti hna lai lo, in dependence nan peek dih hna lai. Independence peek awk ah an mah te in an ram uk nak atuah kho rih lo mi hna miphun kha UN ni UN Trusteeship System  in zohkhenh chung awk ah UN sin ah nan ukmi hna miphunram cazin nan peek dih lai tiah UN zung in ca an rak chuah.


Cu tik ah cu bantuk aa uk kho rih lomi hna miphunram cazin an peek mi hna kha UN nih amah UN nih dengteu in maw azoh khenh hna lai, maw, azoh khenh chungdingah ramkhat in maw ram hnih ramthum in maw ibawm cio ding thiah  in an mahte in an ram an  iuk khawh ding azoh khentu hna nih cawnpiak dingkhi asi,. An mahte in i-uk khawhnak an ngeih tiang in    cawnpiak hnu  ah Independence in an umduh ah cun Independence  peek , ramdang he ikomh in federal in maw confederation  in maw um a duh mi zong anmahduh ning in aramri kulhchung an mah miphunte in  i-uk khawhding kha sersiam piak an silai tibia hi arak um.


Miphundang ram a ukmi vialte nih anmah miphun asi lo mi ram an uk lio mi hna ca zin kha` UN an rak peek dih. Chin, Kachin, Shan ram zong Mirang nih UN Trusteeship ah cazin peekding  an rak ruah lio asi cang.


Portugal ram nih miphundang ram a ukmi zongkha Potugalmi an sidih tiah an ti i cazin an peeduh hna lo. Asina in Portugal miphun a si lo miti kulh le ram an ukmi hna ramdang nih an theih tuk mi hna an sifawn.


Cucaah  Miphun ram timi hi UN nih mizeibantukdah UN  Trustee-ship ah hin  alakmi an si lai ti mi kha asul lam an kawl. Miphundang abik in a uk tu hna he an nunphung an holh aa lolomi an silai I cu miphun nih an hlumhnak ramri kha miphundang le a uktu hna ram he ramri thler khawh ding fiangte in a ngei mi an si lai ti mi hi an rak khiah.


Cucaah Portugal nih a ukmi ti kulh le ramtam pi Namibia ram te hna kha UN Trusteeship ah  an peeek hna. Cu ti UN nih azoh khenh mi hna ramtam pi cu atu ah Independence a hmu mi an tam ngaicang.


East Timore zong khi UN Trusteeship I rak peekmi asi. Asina in Indonesia cozah nih an ralkap an va lak ter hna I Indonesia nih uk mi ah an hung si. Cu lio ah East Timore nih Indonesia ralkap doh khawh nak thazang an ngeih lo caah UN zong nih abawm hlei kho hna lo.


Asina in kan hnu lei Indionesia buai lio ah khan Eastmore nih Indonesia an doh tthan tik ah UN Trusteeship I a um bal mi a rak si caah UN nih UN ralkap an va thlah I East Timore run ven awk anva bawmh hna.


India Goa tikulh te zong khi UN Trusteeship ah a um mi an si i, India cozah nih an ralkap anva lakter hna. Asina in  Goa nih India kha zeiti hmanh in adoh lo caah cu tin  India kut toi ah an um ko hna.


Chin mi cu Kawl he siseh, India lei he siseh kan holh, kan nunphung arak idang I, kan hlumh nak ramri zong thlerthiam awk ti le chiti ri bang a fiang kho ngaimi asi.


General Aung San nih nan mah ram chung ah nanmahte in uknak a um kho ko lai arakti ve hna ca ah Panglong min  an rakthut mi asi. Panglong hnatlaknak ning in uknakphunghram suai adih hlan ah  General Aung San le a Cabinet wankyi an zate thah an huah.


Anmah a vun chawngtu hna nih 1947 constitution kha rampak uknak in rak ttialmi asi. Asi na in Kachin, Shan , Kaya, Kayin, hna kha an mah ramri chung zeimawzat te iuk khawhnak anmah ramkulh cozah an  dirh ter hna.


Chinram kha an duhtik ah Ramkulh cozah dirh khawh ve te hna seh ti ruah nak in  Chin  Special Division Act 1948 in uknak ding upadi dangte an tuah I, Kawlram bupi cozah cabinet wankyi pakhat nih   an konglam a uk chung ding ah  Chin Affairs Ministry le Chin Affairs Council an rak dirh ter hna.


Chin ramchung uknak caah hmanh khawh siseh tiin Chin Affairs Council nih an hna tlak mi upadi kha CSDA chung ah upadi cazin an chiah . Cu ti CSDA chung ah cazin an khumh lo mi  Kawlram bupi upadi kha Chin ram ah hman khawh asi lo. Cuticun Chinramri kha adangte in uknak arak si.


Cucaah Kawlmi he kan nunphung kanholh aa lolo mi kha atlau loding cu chimlo, ahuncho atthat chinlengmang ding kha tuahding kan si.


Kan thilthuam, kan lam, kan hla hna cu zei he dah aa lawh tiah Phaizong kung te, Phuncong kungte,  Faiceukungte pawl nih an kungbu pumpuluk in anpar tik ah an bu andawh ter bantuk in kan miphun thilthuam, kanlam kan kui, kan hla kanbia cu kan miphun  alangh ter mi le attamhtu kan miphun dawh ter tu apar ban tuk cu an si ve,


Cucaah Laithuam in Pu Khengloawt  meeting ah a va kal tik ah meeting chung ah Laimi phun  adawh ter mi miphun pakhat kansi ti dawh ngai le upat nak in  a hmuh sak khawh mi hna cu Laimi thuam in a va par k khi asi ve.


Hitler nih Israelmi phun pawl an miphun pi a huat  ruang hna ah sualnak a ngeilo mi nu le ngakchia zongin an ci hmih ding in million  6 arak thah hna. Cu bantuk miphunpi in cihmih ding ruahnak ttha lo kha  mizei miphun cung paoh ah Hitler bantuk hruaitu ttha lo nih vuleicung miphun pakhat khat kha anci hmihding in an tuah ti lo nak hnga I-khamh pi cio le ibawmhchan ding ruahnak bik he an rak dirh mi asi. Hi bantuk in  kan miphun  pakhat in kan ummi kan langhter peng tik   hna ah kanmi phunpi ral kha UN nih a kankhamh ding kan duh mibik asi.


Asina in  Kawlphung le Kawlholh le Kawlnun longte Laiminih kan icawn ah cun miphun dang kan si nak kha vuleicung ramdang  nih an kan hmuhpiak lailo. Kawl ralkap cozah tthalo nih kan miphun hrawh an zalh tik ah UN te hna nih an kan bawmchan kho zawk zawkti lai lo.


Laimiphunpi nih kannunphung ttamh le ihman ding a biapit ning kanrak theih hlan ah Kawlholh le Kawl nuncan  Chin mi nih lak hi atam ngai cang. Cucaah atu ralkap cozah nih nunphung zong Chinmi nih anmah dang an ngei ti lo mi an si. Kawlmi dih an si ti ,anmahte in uknak atuahtlak mi kawlhe aadangmi ansi lo tiah vuleicung ah langhter an duh . Cu ruang ah Chin National Day te hna tuahding an kan phih.


Panglong min thut lio ah Chinmiphun min in kanthut mi asi. Cu caah miphun pakhat in  Kawlrambupichung ah anmah Kawlmiphun bantuk in kanmi phunmin lang ngai in  kan rak um cu asi. Cucah Chin National Day zong cu kum 60 renglo chung kanmiphun nunphung pakhat in kanrak ngeih cu asi. Hiti CND tuah an kanphih mizong Panglonghna tlaknak hrawh phunkhat tthiam asi.


Chinmi phunpi nih anmah miphun ramri chungah I-uknak cozah a ngeih lo I, ramtthen uk in Chinramcozah umlo in Kawl ralkap nih an kan uk mi hna hi Chinram kha Kawlmi ram ah an ser bantuk khi asi i fah sak awk ngai kan si.


Atu Kawlram bupi chung ah  miphun pa khat, holh khat , biaknak pakhat long um ding in  ramhruainak party  pakhat le rampak uknak phunghram  aa rek ngaimi in 2008 uknakphunghram cu ttial mi asi,


2008 uknakphunghramcu Kawlram bupichung me pee kho mi 94% nih duh nak mee peek mi a si tiin  lih in vuleicung ah an thanh. Asina in mizei ram hmanh nih an zum hna lo. 2008 uknakphunghram cu Chinmi le tlangcung mi ci-hmih nak hriamnam ah an tuah mi cu asi.

Atu  ah hin hi upadi hi afek mi upadi asi rih lo. Atu 2010 thimnak hi 2008 uknakphunghram cung hngatchan in ttialmi thim nak upadi  asi. Cu ti kan hngalh ahcun   2010 thimnak ah mizei MP ah aa pee mi ansi zong ah duhnakme zong duh lonakme zong peek ah cun cu cihmih nak hriamnam I an  ttialmi 2008 upadi kha kan lung atling ti me peek khi asicang.


Cucaah 2010 thimnak hrim ah mizei hmanh democracy attanh mipaoh Chinmiphun attanh mipoah nih mee peek ding hrim asi lo. Atucu Daw Suu Party NLD zong nih mee peek loding in bia an I khiak cang I afiang ngai. Chinmiphun caah hi thimnak ah mee peek loding a hungttha chinchincang I ralttha ngai in 2010thimnak ah mee peek lo ding a sicang.


2010 ah Daw Suu thim nak ah luh khawh lo ding antuah long asi lo, Amah adirh mi NLD Party in a mah an chuah lo, andawi lo  ah cun NLD party kha hmatpungtin khawh loding in an tuah.Ralkap cozah nih hiti apartytiang in  amahaa telagcunhmatpungtti nlo ding antuah mi cu luanlak in kar hlei an lamh mi an hak akauh tuk nak ah an ipalh taktak mi asi.


Hi an palh mihi adoh tu hna kancaah a ttha tuk mi asi ve. Zeicah tiah UN le vuleicung ram biapipa hna nih NLD bantuk party nganmi thim nak ah an luhter hna lo tik ah democracy murupi he aa kalh tukmi asi. Curuang ah ralkap cozah nih anmah party long in thimnak an tuah I, cozah an dirh hmanh ah UN le rampipa` hna nih an pawmpi hna an cohlang hna lai lo I, phungtlinglo cozah tthiam an si rih ko lai.


An uknak phunghram 2008 zong cu mipinih thimnak mee an peek lo tik ah phungtling uknakphunghram in vulei cung nih an pom fawn lai lo.Cu tik ah adoh tu pawl hna kha vulei cungram tampi nih atu lio phung tlingte in an kan ttanpi an kan bawmh khawh rih lai.


Asina in  2010 ah mee kanpeek citcet ah cun cu ralkap an palh mi kha kan remhpiak    hna ah khin aa canglai. 2010 thimnask upadi cu 2008 cihmihnak hriamnam  i an ttialmi Kawlrambupi phunghram ning zulh in ttialmi asi. Cucaah 2010 thimnak upsadi ning in thimnak mee nanpeek caah 2008 uknakphunghram kha kan hna atla "a tti kanpiuh"  ti sullam ah aa cang lai.


Kawlralkap nih kanhrem rih ko hna seh ti kan mah le kan mah ThanSui  chiahmi 2008 uknakphunghram rap ah ifawih bantuk ah kan tlakding khi a si. Cucaah 2010 thimnak ah mee pek lo ding khua lei chungkhat cah cio ding hrim asi.


Atucu ENC zongnih NLD nih thimnak an luh lo dingkha le  thimnak ah mee peek lo ding boycott tuah ding kha kan in ttanpi ve hna lai tiah ca an chuah cang. Cucaah 2010 thimnak ah mee peek lo ding ENC le CNF vialte he lung irual dih asi mi hi ramchung mipi nih lung ilak lawhnak um lo in 2010 thimnak mee peek lo ding hrim ruah dih ding asi.


Thimnak ah aa pee ding zongnih hi thimnak hi luh tlak asi lo mi asi ning theih thiam cio awk ngai asi. Damte in, Lnk.


Source: Lai Forum mail on 2 APR 2010.


=================
Life is like a book, everyday is new pages

Thursday, April 1, 2010

Chin American Forum

CHIN AMERICAN FORUM

Source: Metkhuabo mail on 2 APR 2010

 

Refugee zungah local le national level kan tuannak ah kan hmuhmi cu Kawlram lei ara mi pawl hi kan cotin ding kan coting dih lo ti hi asi. Kan cozah le refugee kan sinak ram cozah hna nih an duh paoh in an kan tuahnak ah ramtha kan phak hnu zongah kan cotin ding kan cotin lomi hi apoi ah kan chia tuk tilo. Cucu, kan co ding taktak kan itheih lo caah asi bik. Cu caahcun, Chin American Forum hon thawknak hi asi. Chinmi hna US mipi sinah tluang te luh khawh le cotin ding co ding—integration—hi Chin American Forum nih aa tinh bikmi (primary goal) cu asi. Cucu, ruahnak cheuh (technical assistance pek) le tanpi (advocate) nak in tuan itimh asi. Ahlei in mitampi umlonak khua aphanmi bochanawk ngeilo mi kan hawi le hna hi siaherhbikmi cu ansi. Cu lengah kan i tinhchihmi (secondary goal) cu United States ummi vialte bia kan iruahnak le thawng kan ithanhnak ca zongah asi fawn. Zapi umnak phanmi zong kan contin ding aa thei dih lomi kan tampi. Cu lengah US ummi nih kan ton cuahmahmi thiltha he thilchia he i ruah le ruahnak icheuh cio hi kan herh ngaingai ko. Chin American Forum umtu ning cu atang lei bantuk hin asi.

 

1.  Chin American Forum Zaanghleicawitu

Chin American Forum hmang in refugee lei ah professional contributor 4 nih ca tial le biahalmi pawl leh asi lai. Aherh ahcun tam deuh chap asi te lai. Cu lengah hi Forum i aa telmi paoh nih mah le hmuhtonmi cio ichimh ruahnak le ruahnak i cheuhnak hmun asi lai. Moderators le zulhding phunglam zong tha tein anum.

 

2. Kan I Ruah Ding Pawl

Kan iceih laimi thil tampi lakah aatel dingmi cheu khat hna cu hihi ansi:

A phanthar pawl caah:

·         Ramdang in US rat i timh tikah aherhmi pawl

·         US refugee zung phanh tikah zeidah co tin ding le rian (rights & responsibilities) kan ngeih

·         Kan phaknak khua in ithial (colh) duh tikah

·         Rian kong he aa pehtlaimi paoh—abianaah, ruahnak cheuhnak, rian interview ah umtu ning tbt, le work permit kong

·         Refugee zung nih tha tein an kan zoh lo tikah

·         US cu i thialkaam afawi te caah khui ka ahdah rian atam bik tbt

·         Mi ralchia deuh pawl thapeknak (empowerment)

 A phanhlun  deuh pawl caah:

·         Kan chungkhat pawl US ra ding in oh kan duh hna tikah

·         Green Card sawk tikah

·         Citizenship sawk tikah

Culengah, US aphanmi Chinmi nih kan iceih aherhmi vialte ceih ding asi fawn lai. Abiana ah, fimnak cawnnak (education) lei, phaisa (finance) lei, family i zohkhenh ning (sex education tbt), inn cawknak kong le Chin American nih kan tonmi issue vialte aa tel lai. Atawinak chim ahcun, Chin American Forum hi bia iruah sawhsawhnak siloin US ummi hna rian kan tuannak hmun siseh ti kan duh. Chin American Forum hi refugee pawl kan dih hnu zongah US ummi hna bia kan iruahnak, thawng kan ithanhnak le rian kan tuannak siteseh tihi saduhthahmi asi. Aherh ahcun website zong kan tuah te lai.

 

3. Kan Bawmh Ding Pawl

Bawmh kan ti tikah aphan thar deuh ca bik khi asi. Chin American Forum nih Lai holh hmangmi lawng si loin, Chin asimi paohpaoh bawmh an herh ahcun bawmh dih ding asi. Laiholh hmang lo pawl cu kan Forum ah an itel ve lai lo caah mah le pawngkam ummi cio kha hi Forum aa telmi nih kinceh an hau lai. Culengah, Vawlei cung hmun kip ra mi miphun dang zong bawmh aherhmi le kan bawmh khawhmi hna nan pawngkam ah an um ahcun bawmh thiamthiam ding ansi lai. Ziah tiahcun, Chin miphun hi mi nih bawmhmi lawng kan siding asi lo i mibawmtu zong kan sive ding asi.

 

Chin American Association

Chin American Forum ah kan herhning zohchun in aphanthar pawl caah tanpi (advocate)—abiana ah, local refugee zung, national refugee zung le US Cozah sinah phone chawnh piak le catial piak tbt—aherh ngaingai ahcun Chin American Association hi kan thawk te lai. Ziah tiahcun Democracy ahcun pumpaknak in abu min in rian kan tuan tikah alet in hma akal tawn. Idea cu aum cang i aherh ahcun von thawk lawng khi ataang ko. Chin American Association zongah Laiholh hmangmi lawng siloin, Chin vialte huap in tuah asi te lai. US Cozah sinzongah non-profit organization in hmatpungtin te ding zong khi ruahmi cu asi, tuah ava si te ahcun. Chin American Association zong hi Chin American Forum bantuk in refugee kan dih hnu zongah kan nunphung le zalam kilvennak, kan miphun ca rian kan tuannak le kan i funtomnak siteseh tihi saduhthahmi asi.

 

Chin American Forum luh aduhmi paoh nih nan min, nan email address le nan umnak khua le peng tling tein chinamericanforum@ yahoo.com ah kuat ding asi lai. Nangmah lawng si loin US hmunkip ummi chungkhat le hawi le vialte zong rak chim cio hna u, ahlei in anmah lawng kaa dangah aphan ding le khuasami pawl. Hi rian hi zaanghleicawi in tuanmi asi caah nan duh ning in thil akal cio lo zongah, itheihthiam cio ding hi abiapi ngaingai te lai. Pathian nih lam kan hruai hram ko seh!

 

Upatnak he lungthiang tein,

 

Chan Hnin Thui

Chin American Forum

Maryland, USA

=================
Life is like a book, everyday is new pages

Friday, March 12, 2010

International Women's Day

INTERNATIONAL WOMEN'S DAY

 
Ramkip nih antuah mi international women'day hi 1911 ah an rak thok. Anrak thok nak sullam zong hi nu hi  kan thazang ader nak cung ah nisawh, tlanglamh, nautat le namnet nak nawlneih nak, ti bantuk thleidan nak hauhruang an chimh nak ni khi asi,
 
Hi nih hin Women right achuah pi. Hi Women right ahringtu cu Human right asi, Kan lai holh cun kan tin co hnga dingmi covo Nu covo ti asi,
 
Kan nih Lainu hi zeitik ah khin dah hi hauhruang hi acimh ve te hnga. Lainu nih covo puitling khi aho sin in dah kan hmuh hnga?
 
Lailei lothlo lainu nih Lolam tlun hnu ah pa nak in ahlei in an tuah anttuan mi innlei hnokhnai zanriah timhtuah, khokheng ttawl, inphiah, Vokrawl chuan, Zing Arkhuang thawh le thaithawhchuan, chuncawn fun, lokal nak thil timh, fangsuk, khei/vamh.
thing phurh, thilsuk....kut le rian cat ti aum lo
 
Nau pawi in nauneih tiang Lailei kan nu le nih fa an kan neih ning khi tuak ah tuakngam le ruah ngam zong asi lo, Nau hnipuan zong thilchia thleh mi deuh hman, Thilthlen nak zong ngeih tthittha lo, Hi kong ruah ah cun nguingui thlak in ttah phu asi.
Nauneih  nganfah vialte hringhrim bak tuar, Fahdam nak zalhpiak aum lo Sizung um lo nak ah nau neih asi, Ruah ah cun ruah vima awk atam. ruahngam tuak ngam hmanh asi lo
 
Hi thil har le rianhlei attuan mi Lainu hi aho sin ah dah zangfah zawnruah nak vel... kan hmuh hnga, Hawi khuaram hna nih nu le pa ttuanvo ai khat an ti, Khuaka  ti le tlang ah dah nu hrin covo cu kan kawl hnga, Laipa  nih  lainu kan covo  hi tlawmngaih nak in nan kan pek ve nak lai toidawr nak he kan hal hna,
Kanih Lainu hi hawihngar in kum zeizat dah ka um rih hnga,
Nuhrin covo, nu nih kan hmuh tik ah cun...
  • Nu tlokciar phunhran tam nih nunnem le bianem kanchim hnga
  • Innrian hnokhnai panih abawmh ah cun Lainu nih  apum thianhlimh nak caan anei hnga, zohrem le dawhdeuh piangdeuh in aittamh kho hnga,
  • A hmaipanh lai, amirh kho lai angan zong adam kho lai.
  • Va le chungkhar cung ah dawtnak tlaihchan nak rem nak achuak lai
  • Vale upat le dawt nak aum deuh lai
  • Inchungkhar ah lomh nak aum lai chungkhar nuam asi lai.
  • Dawt nak rem nak aleng lai.
  • Lairam atthangcho lai,....
Lainu kan hma afak tuk.... hong kan thloppiak cang uh. Kanhma adam ah cun kan tthawng chinchin lai.
 
---
Source:
From: Sui Zi <phaizawng@yahoo.com>
Subject: [Lai Forum] International Women's day(8 March)
To: tabclairam@googlegroups.com, metkhuabo@yahoo.groups.com, laiforum@yahoogroups.com
Date: Monday, March 8, 2010, 9:26 AM
=================
Life is like a book, everyday is new pages

Tuesday, March 2, 2010

USA a phanka mi ca ah Theih-awk

From: Vanthawng Cung <vtcung@yahoo. com>
To: Laiforum@yahoogroup s.com
Sent: Tue, March 2, 2010 7:15:37 PM
Subject: [Lai Forum] US pha'nka mi caah theih awk sawhsawh!
 
 
US a phanka mi caah theih awk sawhsawh:
 
 
1. Midang hlawh (lah-khah) le kum hal lo ding.
 
2. Mi naute duh poh in tonghtham le hnamh hman lo ding.
 
3. Mi inn ah telephone auh hmasa loin kal lo ding.
 
4. Khuh tik le hathiu (sneezing) tikah banpuam cungah maw, napkin in maw kaa huh ding.
 
5. Minak pawl theih hngan ah 'nikaru' ti bia chim hrimhrim lo ding. Sal an can lio min asi caah an huat tuk.
 
6. Theih lomi minung nih innka an kingh tikah on lo ding.
 
7. Duh poh in mi hmai ah irh lo ding. Cil zong cha'k lo ding.
 
8. Mi hmai ah pa le pa, nu le nu i kuh lo ding. Baan zong i tlaih lo ding. Hi bantuk a tuah mi cu nu le nu, pa le pa duh a hmangmi (gay & lesbian) ah ruah an si.
 
9. Mi he i chawnhbiak tikah kut-dong laibawi (middle finger) hman lo ding. Thinhan tik i nehsawh langhternak ca lawngah hmanmi asi.
 
10. Mi he i chawnh tikah lungtho te le panhlau tein um ding. An mitfalai kha dengteo in zoh ding.
 
11. Mirang asi mi poh ttih phun in um lo ding.
 
12. A herhnak zawn ah 911 auh zenh lo ding.
 
13. Caan upat i zuam zungzal ding.
 
14. Appointment ngeih tikah a caan tlin hlan deuh ah pha'k khawh i zuam ding.
 
15. Thianhlimnak biapi ah ruah ding. E'k inn, coka ti bantuk thiang tein chiah peng ding.
 
16. E'k inn luh dih tikah chaphiat hmang in kut i ttawl peng ding.
 
17. Nungak dai hman lo ding. Mitsir voikhat zoh kha a za ah ruah ding.
 
18. Mihrut le pumtlamtling lo nehsawh lo ding. Hmuh tik zongah zoh peng lo ding.
 
19. Hngakchia le nupi vuak hman lo ding. An theih ahcun thong chungah luh colh asi ko.
 
20. Kum 13 ri in a tanglei hngakchia anmah lawng kal ta'k lo ding.
 
21. Ka rim thut ter lo ding. Ha sibawi sinah kum 1 voihnih thianh ding.
 
22. A rim a nammi rawl le meh chuncaw ah i ronh lo ding.
 
23. Kum 18 tanglei asi mi nih zu le kuak cawk lo ding.
 
24. Zurit bu in mawttaw mongh lo ding. DUI i mih khawh asi. DUI cu criminal case asi. Criminal case a ngei balmi cu Green Card le Citizen sawk tikah hnawl piak khawh asi.
 
25. Rianttuannak le pumhkhawmhnak hmun ah sahdah, khaini le kuva tongh lo ding.
 
26. Inchungah kuak zuk lo ding. Cozah upadi asi. Na inn asi zongah nangmah nawl asi lo.
 
26. Mirang he i chawnh tikah theih lomi kha a thei bantuk in um lo ding. Theih mi lawng kha 'Yes' ti ding. Theih lomi cu 'No' ti ding.
 
27. Rili setpho (beach) kal tik le Ti lionak (swimming pool) kal tik ah pa nih tawhrolh chungnawh he lawng um lo ding. Khup tiang a pha'n mi i hruk ding.
 
28. Social security number, Bank account number le Medicaid number ti bantuk pawl mi heihter lo ding.
 
29. Refugee le Asylum status in a ummi nih mi he sik lo khawh chung i zuam ding. Nan i sik sual zongah an tak tongh hrimhrim lo ding. Thinhan buin an tak na tongh ahcun buainak nganpi na tong kho. Na status chuh i kuat khawh na si.
 
30. 'Thank you' ti le 'Please' ti biafang hi a tam khawh chungin hman i zuam ding.
 
 
Siaherhnak he,
 
Van T. Cung
Maryland
=================
Life is like a book, everyday is new pages

Monday, February 1, 2010

WRITING STYLES -by Cung Lian Thawng

Writing Styles

From: Thomas Bik <thomasbik@gmail.com>
Subject: Re: [CCC-Alumni] Writing style kong he pehtlai in halnak
To: CCC-Alumni@yahoogroups.com.au
Date: Saturday, January 30, 2010, 9:26 PM

Catial ning kong he pehtlai in na hun tialmi nih khua a ka ruahter. Kawi Thawng zong nih tling ngaiin a tial cang ko nain, hi bantuk hi a biapi ngai tiah ka ruah phun a si ve ii, ka vun nolh ve ko lai. Kei hi Turabian ka hmang i, a dang APA, MLA ti bantuk hi ka thei lo ti awk a si. Keimah hmuhning sawhsawh ka hun chim ve lai:


  1. Na hawinu nih Turabian cu date out cia mi a si a timi belte cu, zei ngai theih lo in a chim caah a si. Theih setsai loin chim a um tawn i, a poi ngaingai.
  2. Atu ka kainak Lutheran Theological Seminary ah siseh, a hlan deuh ka kainak Princeton Theological Seminary ah siseh Turabian a kan hman pi. Princeton ka phanhka i orientation kan tuah lio (2005) ah Turabian hi nan hman ding a si tiah international student paoh pakhat cio an kan pek. Cun, nai kan sianginn bookstore ka kal zongah Turabian cu an zuar ko.
  3. Turabian hi Chicago Manual in hram lakin timhtuahmi a si, an ti. Chicago Manual he an i lo ngaingai, an hmanning. An chimnak ah Chicago Manual cu catialtu le publishing lei deuh caah a si i, Turabian hi siangngakchia (undergraduate le graduate) nih paper, thesis, dissertation ti bantuk tialnak ah timh deuh a si, an ti. (*** "An ti" ka ti, aruang cu mah tein check than ah a tha, ka palh sual ah)
  4. Writing Style hi cu sianginn zong nih a ngaih. Chim duhmi cu, sianginn nih zulh an duhmi kha an siangngakchia zulh an fial hna. Cu bantuk in, cauk namhtu (publishers) pawl zong nih an namh dingmi cauk cu anmah duhning style in tial an fial hna.
  5. Bu (Association asiloah Society kan ti ko lai) pawl nih an duhmi style kha an i thim ve. Tahchunhnak ah, Society of Biblical Literature nih cun anmah tein SBL Writing Style timi an ngeih. An society i tonnak i paper presentation tuah duh ahcun an style na zulh hrim a hau. Cun Biblical lei tam deuh nih cun SBL style nan zulh lai ti a si. Hi SBL style nih hin a tam bik cu Chicago Manual le Turabian aa chirhchan an ti.
  6. Writing style hi field of study zong he aa pehtlai pah rua. Literature lei nih cun cu deuh, Science lei nih cun cu deuh, humanities lei nih cun cu deuh tiin a um, an ti.
  7. Cun, catial tikah a biapi ngaimi cu, kan hmanmi style kha consistent tein hman ding a si.


Cu caah, Turabian hi atu tiang ahcun hman ngai a si ko. Baibal sianginn ahcun hihi kan Kan hman lengmang tikah ka palh sual lai maw, timi phan hmanh a um lo. Amah belte update an tuah lengmang i latest i ngeih ahcun a tling bik hnga. Hman ah a tha ngai rih ko. Turabian a har tuk timi belte cu ka pom tuk lo. Style paoh cu cawn le i nek lakin hman zuam an hau.

Catial tikah phung ning tein tial ahcun rel zong a nuam. Thancho phunkhat zong a si tiah ka ruah. Atu bantuk in ruahnak nan vun chuahmi hi, kan ruah lem lomi, a thar in a kan ruahter tu an si i, a tha tuk hringhrang.

Ka ruahnak ka vun langhter phut ve ko hih. Kan hawile dang zong nih vun ceih cio ve u.

Dam tein,


Bibik
Philadelphia
http://biaknakkong.blogspot.com/

==========

2010/1/29 CungLian Thawng <http://us.mc1111.mail.yahoo.com/mc/compose?to=clt7ellen@gmail.com>


Pu Awi nih biahalnak a tuahmi kongah kan u le pawl an lang rih lo nain keimah ngakchia bik ka zuang hmasat ko hih. Kan u le pawl nih rak kan bawm te u law...


Writing Style a phunphun a ummi kong he pehtlaiin keimah ka hmuh khawh tawk in ka rak langhter ve hnik tuah lai.


Cawnmi ca le hlathlaimi thil, konglam pakhatkhat he pehtlaiin mah le hlathlai deuhmi (specialized discipline) ruangah hi ti hin cattial ningcang aa dan bik hi a si rua ka ti. Cucaah mah le field cio i hman ding tiin cattial ningcang a phunphun in a chuahnak hi a si. An in tinhmi cio aa khat ko hmanh ah cattial ningcang cu tlawmpal tete in dannak an ngei. Cucaah ca pakhatkhat kan ttial tikah, kan hlathlai tikah ruahawk thil a ummi cu:


1. Ka professor, instructor, supervisor nih zei bantuk documentation style dah a duh ti kha theih a hau or Sianginn nih zeibantuk style dah an hman ti kha theih a hau.


2. Professor, instructor, supervisor or Sianginn nih kuttlaih, duhhleimi (preference) a um lo ahcun nangmah nih na duhmi te kha i thim ding asi ko.


3. Na tialning tu kha consistency( hnu le hmai i lo seh) ti khi biapi in an chiah cio caah asi.


4. Cattialning kong he pehtlaiin zulhmi tete (rules or styles) nih aa tinhmi cu mi pakhat khat i a ruahnak fir riangmang i mah ruahnak bantukin hman lo ding (Plagiarism) um hlah seh ti duhnak le Academic Honesty papek kha asi ko.


Lungfian deuh nakah MLA style nih cun Humanities studies lei papek in a tuahmi hna caah chuahmi si i APA style cu Social Science or a bikin Psychological studies ca deuh ah chuahmi a si ve. Zei ruangah dah discipline dihlak nih hin aakhatmi Style an hman dih ko lo? Hmang dih hna sehlaw tlam a tling deuh men lai ti zong a ruatmi an tampi. A ruang cu aadang liangluangmi disciplines ruangah aadang liangluangmi zulhmi (citation styles) a chuahnak hi asi ko. Tahchunhnak: Social science or Psychological (APA)a hlat hlaimi nih cun hi document hi zeitik kum (date) i an chuahmi dah asi ti kha Humanities (MLA) lei a hlathlaimi nakin biapi deuh ah an chiah (Update asi maw si lo?). Cucaah mi nih an ttialmi ca pakhat khat an i lak tik ah, MLA nih cun (e.g., Rodrigues 36) tiin a ttial nain APA nih cun (e.g., Rodrigues 1996) tibantuk in a kum (date) kha biapi ah an chiah deuh.


Writing Styles tampi a ummi lakah tlawmpal tein an min le an sining ka rak langhter ta lai.


1. MLA (Modern Language Association), 7th edition tiang an chuah cang, 2009 ah. Hihi cu research papers le scholarly articles a tuahtu hna kutken deuh asi. A bikin Literature, art, and humanities lei study a tuahmi hna nih an hman bik.


2. APA (American Psychological Association), 6th edition, 2010. Psychology, education, le social sciences lei a hlathlaimi nih an kutken deuh asi. Kawlram Bible sianginn hna ah cun kan hmang lo ti awk si.


3. Chicago (The Chicago Manual of Style), 15th edition tiang lawng ka theih i 16th edition zong a chuak kho men cang. Hi style hi cu zeibantuk subject ca poah hman khawh dingin chuahmi asi. Tahchunhnak ah physical or natural sciences, le history tibantuk caah. Cun hi style ah hin cattialtu nih a duh deuhmi hmang seh tiah thiamding (choice) hna an telh chih. Kawlram cattialtu le Bible sianginn hna zong nih kan hman pah ngai.


4. Turabian, (A Manual for Writers of Term Papers, Theses and Dissertations) 7th edition, 2007. Chicago Manual nih a hrinmi ti zong ti khawh asi. Tam deuh cu an i khat fawn. Kate Turabian hi University of Chicago ah Dissertation Secretary kum 30 leng a ttuan hnu ah hi Manual hi a hlei in College Students nih zeibantuk subjects ca poah ah hman khawh dingin a chuahmi asi. Cucaah Turabian hi cu cauk topic nih a langhter bangin College ah sianginn ngakchia hna nih Class chung i, or Sianginn i ap dingmi Papers (rather than publication) an ttialmi ca deuh caah tinhmi in chuahmi a si. (APA hna khi cu publication ca tiang zongah tinhmi in tial asi). Note: Kawlram i Bible sianginn tam deuh cu mah hi hi kan hman. Kan hman deuhnak a ruang zong cu sianginn nih required a tuahmi ca i ttialmi ca deuh ah tinh in chuahmi a si caah hi hi kan sining he aa naih bik rua tiah hman cio asi.


5. AMA (American Medical Association). 10th edition, 2007. Medical lei caah deuh asi ve. Kan hmuh bal tuk lo caah tampi ka langhter lo.

6. CSE (Council of Science Editors, formerly CBE, Council of Biology Editors), 7th edition, 2006. Hi hi ca Scientific writings ca deuh ah chuahmi asi.


7. ASA (American Sociological Association) , 3rd edition, 2007.

Hi lengah hin Writing styles tampi a um rih lai. Mah le study field cio deuh in a kal caah keimah theihtawk in hi vial hi bawmchantu a si hnga maw tiah ka rak langhter.


Cun, na chim bang Turabian hna cu a har ngaimi a lo tak ko. A herh lo tiangin a ttial ti awk khin a um nain hman lengmang ahcun aa ning ngai ve ko. Na hawinu nih Outdate asi cang a timi tu cu a si deuh men lai lo dah ka ti.


Bible sianginn i Turabian kan hman deuhnak tu cu ka langhtermi ah khan keimah hmuhning sawhsawh in kan leh ko i kan u le a thei deuhmi nih rak kan bawm te ko uh…


APA hman ah teh a poinak a um hnga maw na timi tu hi cu hmasabik i ka langhtermi bang khan nangmah le na professor le na sianginn nawl asi lai cu…

Unau hna ka ttialmi ah ka palhnak tampi a um lai. A theimi nih tamdeuh in rak kan chim te u law… Hi hi kan ruah awk ah a tlak ko rua ka ti ve i biahalnak a rak tuahtu Pu Awi cung zongah kaa lawm.

Nan unau,

Cung Lian Thawng

Hong Kong



------------------------------
"Serve with gladness"
Template Design by SkinCorner | Supported by Templates Zone Based on WP and Blogspot Themes